Ocak başındaki Macworld fuarında Intel işlemcili Mac’lerin tanıtılmasından sonra, Mac dünyası yeni bir kavramla tanıştı: Universal.

Bu kavramın ortaya çıkışının ana nedeni, PowerPC işlemcili Mac’ler ile Intel işlemcili Mac’lerin, işlemci mimarisi açısından farklı oluşları. İki işlemci türünün (RISC/CISC işlemci mimarileri) yorumlama ve uygulama biçimleri birbirinden farklı olduğundan, PowerPC işlemcili Mac’ler için hazırlanmış/derlenmiş yazılımları, diğer mimarideki işlemciyle doğrudan çalıştırmak mümkün değil. Zaten bu nedenle Mac’lerimize Windows (ya da PC’lerimize Mac OS X) kuramıyoruz.

Intel’e geçişle birlikte durum değişti. Artık Mac’lerde de PC’lerdeki mimaride işlemci kullanılmaya başlandı. İşletim sistemi ve yazılımlar, işlemci mimarisindeki bu değişiklikten doğrudan etkileniyor. Intel işlemcili Mac’lerle birlikte, bu mimariyi destekleyen sürümü (10.4.4) de tanıtılmıştı. Mac OS X Tiger’ın son sürümü 10.4.4, her iki işlemciyle de çalışacak biçimde hazırlandı. Ve bu noktada Universal, Universal binary, Rosetta isimli bir takım kavramlar ortaya çıktı.

Universal, Türkçe’de saatlerde, aksesuarlarda kullandığımız üniseks (unisex) kavramına benziyor. Universal desteği olan yazılımlar hem Intel hem de PowerPC işlemcili Mac’lerde sorunsuz biçimde çalışıyor. Universal binary kavramı da bu durumu yazılımcı/geliştirici cephesinden tanımlıyor. Bir yazılım hem Intel hem PowerPC mimarisinde çalışacak şekilde derlenmiş ise, “Universal binary” (tüm mimarileri destekleyen kütüphane) kullanıyor demektir. Böylece yazılım tüm Mac’lerde çalışıyor. Örneğin Apple’ın Mac OS X yazılım sayfalarından herhangi bir yazılım yüklerken, Universal simgesini görüyorsanız, yazılım iki mimariyi de destekliyor demektir. MacBook Pro’nuz (henüz teslimatına başlanmadı ama belki torpiliniz vardır) ya da yepyeni iMac’iniz ile performans konusunda endişe etmeden kullanabilirsiniz.

Peki Universal olmayan (Universal binary ile derlenmemiş) yazılımlarda durum ne? Bu durumda ise Mac OS X 10.4.4′le birlikte dahili olarak gelen Rosetta devereye giriyor. Rosetta, Universal olmayan yazılımların da Intel işlemcili Mac’lerde çalışması için dönüştürücü görevi yapan bir emülatör (benzetici). Belli başlı yazılımlar henüz Universal kütüphaneye geçiş yapmamış olsalar da, Rosetta sayesinde Intel işlemcili Mac’lerde Rosetta sayesinde çalıştırılabiliyor. Ne yazık ki hepsi değil. Ayrıca Rosetta ile çalıştırılan yazılımlarda, işlemci gücünün bir kısmı Rosetta tarafından kullanıldığından, performansta önemli ölçüde düşüş yaşanıyor. Yani şimdilik Intel işlemcili Mac almakta, acele etmeye gerek yok.

Yazılım geliştirici firmalar, Universal kütüphaneye geçiş duyurularını yapmaya başladılar. Elbette Apple pek çok yazılımını bu mimariye taşıdı. Universal yapıya geçişi tamamlanmış, tamamlanma tarihi açıklanmış ya da tamamlanma olasılığı olan belli başlı yazılımlar şöyle:

Universal yapıda kullanıma hazır yazılımlar: GarageBand, Logic Pro, iWork ‘06, iTunes, QuickTime Pro, iPhoto, QuarkXPress (Beta), World Book, LaunchBar, Norton AntiVirus, StuffIt Deluxe, Quicksilver, iMovie HD, Mail, Safari.