Yeni Mac mini
Apple Şubat’ın son günü (bu yıl 28 çekiyor!) yeni Mac mini‘yi tanıtmıştı. Geçen 3 günün ardından, incelemeler, kullanıcı görüşleri ve yayınlanan haberlerden yeterince veri ortaya çıkmaya başladı.

Yeni Mac mini hakkında bir şeyler yazmanın zamanı geldi. Mac mini benim için, hem mevcut Mac kullanıcıları için pratik bir çözüm oluşu, hem de Windows kullanıcılarını Mac dünyasına çekecek cazibeli bir masaüstü bilgisayar (yalnızca kasadan ibaret) oluşuyla, dikkate değer bir ürün. Yeni Mac mini, tasarımında bir değişiklik yapılmış olmasa da, selefine göre teknik açıdan pek çok farka sahip. Yeni Mac mini de iki modele sahip. Özellikleri ve fiyatlar şöyle:

1.5GHz Intel Core Solo / 1.66GHz Intel Core Duo işlemci
2MB L2 önbellek
667MHz sistem veriyolu hızı
512MB 667MHz DDR2 (PC2-5300) bellek
60GB (5400rpm) Seri ATA sabit disk / 80GB
Combo (DVD-CDRW) / SuperDrive (DVD+R DL/DVD±RW/CD-RW)
64MB (paylaşımlı) Intel GMA950 ekran kartı
1 adet FireWire 400, 4 adet USB 2.0
Dijital ses giriş/çıkış
Gigabit ethernet (10/100/1000BASE-T)
AirPort Extreme Wi-Fi (802.11g) ve Bluetooth 2.0+EDR
Apple uzaktan kumanda

Fiyat (ABD) : 599$ ve 799$

Paylaşımlı Ekran Kartı
Yeni Mac mini’deki can alıcı nokta, paylaşımlı ekran kartı meselesi. Önceki Mac mini’lerde 32MB bellekli ATI Radeon 9200 (AGP) yongası, bilgisayarın grafik işlerini üstleniyordu. Yeni Mac mini ise, PC’lerden görmeye alışık olduğumuz “paylaşımlı” Intel GMA950 grafik yongası ile geliyor.

Paylaşımlı ekran kartı, harici ekran kartı yerine, anakarta tümleşik grafik yongası kullanılması demek oluyor. Mac kullanıcıları bugüne kadar bu kavrama yabancıydı. Çünkü PC dünyasının işlemci tekeli Intel’le bir ilişkileri yoktu. Oysa PC dünyasındaki tüm “hesaplı” bilgisayarlarda, tümleşik grafik yongaları kullanılıyordu. Intel’e geçiş sonrası Apple’da da benzer eğilimi görmeye başladık. Paylaşımlı ekran kartı, grafik işlemclerini yaparken kullanması gereken belleği, sistem belleğinden (512MB) kullanır. Dolayısıyla sistem belleğiniz 64MB eksilir. Üstelik frame buffer denen grafik önbelleği de bir miktar kullanacağından, “net” sistem belleğiniz göz ardı edilemeyecek bir kayba uğrar. Yeni Mac mini’de bu net sistem belleği 432MB. Ayrıca anakarta tümleşik grafik yongası, sistemin işlemcisine de yük oluyor. Mac mini’de kullanılan Intel GMA950 grafik yongası, ATI grafik kartlı Mac’lerde Core Image dediğimiz (yeni grafik yongasında “Tiger Core Graphics” diye anılıyor) teknolojiyi de destekliyor. ATI’nin 9200 yongası bunu desteklemiyordu. Yani bilinen somut örnek şu: Yeni Mac mini’de Dashboard’a widget eklediğinizde, dalgalanma efektini görebiliyorsunuz.

Gün Olur Devran Döner
Apple bugüne kadar işlemci desteği için Motorola ve IBM ile çalışmıştı. Bu iki işlemci üreticisinin, grafik yongası üretmediğini (en azından son kullanıcıya yönelik entegre ürünler tasarlamadıklarını) biliyoruz. Dolayısıyla Apple bugüne kadar paylaşımlı ekran kartı (tümleşik grafik yongası) kullanmamıştı ve her fırsatta PC dünyasını bu zayıf noktasından vuruyordu. Ve gün geldi, Apple Intel ile “kanka” oldu. Intel işlemci kullanmaya başladı ve elbette paylaşımlı ekran kartının (maliyet) cazibesine de kapıldı. Ama bizler, Apple’ın düne kadar paylaşımlı ekran kartına sahip PC’lerle dalga geçtiğini unutmadık.

ATI ekran kartlı Mac mini’nin tanıtım sayfalarında şu yazı vardı: “Go ahead, just try to play Halo on a budget PC. Most say they’re good for 2D games only. That’s because an “integrated Intel graphics” chip steals power from the CPU and siphons off memory from system-level RAM. You’d have to buy an extra card to get the graphics performance of Mac mini, and some cheaper PCs don’t even have an open slot to let you add one.”

Yeni Mac mini’nin sayfalarında ise şunu görüyoruz: “Mac mini features a graphics processor integrated into the system, and one that’s no slouch, to boot. The Intel GMA950 graphics supports Tiger Core Graphics and the latest 3D games. It shares fast 667MHz memory with the Intel Core processor, for an incredible value proposition.”

Çeviri yapmaya gerek yok. 27 Şubat’a kadar “tü kaka” olan tümleşik Intel grafik yongası, ertesi sabah muhteşem bir perfomansa sahip oluverdi!

Halefle Selef
Yeni Mac mini eskisine kıyasla, pek çok yenilik içeriyor. Fiyatı da yenilikten sayabiliriz ama esas farklar şunlar:

1. İşlemci: G4 yerine Intel Core Solo ve Core Duo
2. Önbellek: 512K yerine 2MB önbellek
3. Bus hızı: 167MHz yerine 667MHz sistem veriyolu hızı
4. Bellek: 256MB DDR (333MHz) yerine 512MB DDR2 (667MHz)
5. Sabit disk: Ultra ATA yerine Seri ATA sabit disk
6. Ethernet:100Mbit ethernet yerine Gigabit ethernet (1000Mbit)
7. Kablosuz: Standart AirPort Extreme ve Bluetooth 2.0+EDR
8. Ses: Dijital ses giriş ve çıkışı
9. USB: 2 yerine 4 adet USB 2.0
10. Uzaktan kumanda

Küçük bir not: Core Solo isimli işlemci tek çekirdeklidir. Core Duo ise, MacBook Pro ve iMac’de kullanılanın aynısıdır.

499′luk taban fiyat, 599′a çekilmiş ama bunun için yeterli neden var gibi görünüyor. Yeni Mac mini eskisinden farklı olarak (dijital ses giriş/çıkış, uzaktan kumanda, Composite and S-Video çıkışları), bir anlamda oturma odası için çoklu ortam merkezine dönüştürülmüş.

Sonuç olarak, paylaşımlı ekran kartı konusunda kızmaya haklı olsak da, Mac mini genel itibarıyla daha doyurucu bir sistem haline gelmiş. Eski Mac mini’de 100 dolardan fazla maliyet farkı yaratan, AirPort Extreme ve Bluetooth’un standart olması bile güzel bir jest. Ama yine de psikolojik sınır olan 500 doların üzerine çıkılmasaydı, yeni Mac mini daha fazla taraftar toplayacaktı.

Paylaşımlı ekran kartı hayal kırıklığı dışında, yeni Mac mini’yi başarılı buldum. 1920×1200 çözünürlüğe kadar destek veren, avuç içinde taşınabilecek kadar küçük, dahili kablosuz ağ desteği bulunan, kendi çağında performanslı bir “kasa” arıyorsanız (buna Mac OS X ve iLife ‘06′yı da ekleyin), sizin için en iyi seçenek bu ufaklık olacaktır.